Zichtbaarheid ouderen verbeteren bij organisaties in een multiculturele wijk

In de Utrechtse wijk Overvecht kun je nauwelijks spreken van ouderen als één groep; er zijn grote verschillen in opleidingsniveau, culturele achtergrond en mate van zelfredzaamheid. Om toch te zorgen voor een seniorvriendelijke wijk, waarin ouderen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen wonen, besloten een aantal zorgprofessionals de handen ineen te slaan.

©Sebastiaan ter Burg (Via Flickr, Attribution-ShareAlike 2.0 Generic)
Straatbeeld in de wijk Overvecht, Utrecht

Behoefte aan sterk netwerk

Het welzijnsnetwerk in Overvecht, dat al langer bestond, maakte daarbij gebruik van een subsidie van partnerorganisatie ZonMW. Lokale netwerken worden in drie fases met behulp van subsidie en kennis gesteund in het verstevigen van het overlegorgaan, om een (verbeterd) samenhangend zorgaanbod te bevorderen. In september opent een nieuwe, laatste ronde.

In Overvecht bestond al langer een netwerkorganisatie, maar daarin werkte vooral uitvoerende medewerkers van instellingen met elkaar samen. De slachtkracht ontbrak en de regie was onduidelijk.

Door alle verbindingen en knelpunten opnieuw in kaart te brengen, ontstond de meer duidelijkheid over de oplossing; samenwerken rondom specifieke thema's.

Netwerkleden Leo Noteborn en Ed Klute van de Alliantie Seniorvriendelijk Overvecht, vertellen hoe het traject en resultaat eruit ziet in de praktijk.

Zicht op de doelgroep

Om een goed welzijnsaanbod neer te kunnen zetten en een heldere afstemming over de organisatie ervan, was het eerst belangrijk om de doelgroep in kaart te brengen.

Fase één van het subsidietraject stond daarom in het teken van een quick scan. “We wilden precies weten wie de ouderen zijn: waar wonen ze, welke leeftijd hebben ze en wat is hun opleidingsniveau? Ook wilden we hun wensen in kaart brengen”, aldus Ed. “In onderzoeken en beleidsnota’s werd over ouderen alleen als containerbegrip gesproken. Onze quick scan liet echter een enorme diversiteit zien.”

Aan de slag met twee thema’s

Uit de analyse kwamen twee thema’s naar voren. Veel ouderen in Overvecht bleken moeite te hebben om aan (digitale) informatie te komen. Daarnaast waren zij als doelgroep nog weinig zichtbaar binnen de welzijnsorganisaties en bewonersinitiatieven die in de wijk actief zijn.

Met die thema’s is het netwerk in de tweede fase van het project aan het werk gegaan. Het netwerk besloot tot een gezamenlijke visie te komen, maar daarvoor is het belangrijk dat iemand de regie heeft. DOCK Utrecht, de welzijnsorganisatie waar Leo werkt als sociaal makelaar, nam die rol op zich.

“Veel mensen waren hard aan het werk in de wijk, maar er was weinig onderlinge afstemming”, beschrijft Leo. “Daar hebben we verandering in gebracht; managers raakten beter betrokken en DOCK Utrecht kreeg een door iedereen erkende regierol.” Daardoor kreeg het project vaart.

“We willen dat ouderen een plek hebben in alle werkplannen en dat er afspraken zijn over wie wat gaat doen.”

Krachten bundelen

Om de informatievoorziening voor ouderen te verbeteren, werkte DOCK Utrecht samen met de bibliotheek en welzijnsorganisatie U-Centraal.

Voor een ander belangrijk thema, de zichtbaarheid van ouderen verbeteren, onderzocht het netwerk hoe ouderen kunnen meepraten, zodat hun uitdagingen en ideeën meegenomen worden. Ed: “We wilden dat ouderen een plek hadden in alle werkplannen en dat er afspraken waren over wie wat gaat doen.”

Subsidie geeft extra energie

Ook in de toekomst blijft het netwerk Alliantie Seniorvriendelijk Overvecht zich inzetten om ouderen prioriteit te geven. Volgens Leo heeft de ZonMw-subsidie de samenwerking in een stroomversnelling gebracht: “Dit subsidietraject geeft de extra energie die nodig is om het netwerk verder te brengen. Het had geen urgentie voor de betrokkenen. Nu is er momentum aan het ontstaan om welzijn voor ouderen beter neer te zetten in de wijk.”

“Dit subsidietraject geeft de extra energie die nodig is om het netwerk verder te brengen. Het had geen urgentie voor de betrokkenen. Nu is er momentum aan het ontstaan om welzijn voor ouderen beter neer te zetten in de wijk.”

'Ons advies: start met een quick scan'

Ed en Leo willen andere deelnemers aan het project op het hart drukken dat zij altijd uit moeten gaan van de behoeften en eigen kracht van de mensen in de wijk. Ed: “Start met een quick scan. Dat moet je basis zijn. Gedetailleerde informatie is heel belangrijk om te weten welke voorzieningen ouderen nodig hebben en wie er samen moeten werken.”

“Dit subsidietraject geeft de extra energie die nodig is om het netwerk verder te brengen. Het had geen urgentie voor de betrokkenen. Nu is er momentum aan het ontstaan om welzijn voor ouderen beter neer te zetten in de wijk.”